ناپدید شدن هزاران داعشی

به گزارش 9 صبح، در منازعات معاصر، تنها کنترل زمین تعیین‌کننده موازنه قدرت نیست؛ کنترل روایت نیز نقشی هم‌سنگ و گاه تعیین‌کننده‌تر دارد. در پرونده اردوگاه الهول در شمال‌شرق سوریه، امروز اعداد بیش از جغرافیا بی‌ثبات به نظر می‌رسند. این اردوگاه که زمانی بزرگ‌ترین محل تجمع خانواده‌های وابسته به داعش بود، اکنون دستخوش دگرگونی عددی چشمگیری شده است؛ تحولی که بیش از آنکه پرسش‌برانگیز باشد، نگران‌کننده است.بر اساس داده‌های منابع انسانی، بخش اتباع خارجی اردوگاه اکنون «تقریباً خالی» است و تنها حدود ۲۰ خانواده در بخش «مهاجران» ـ پیش‌تر موسوم به «داعشی‌های خارجی» ـ باقی مانده‌اند؛ بخشی با تدابیر امنیتی شدید که پیش‌تر هزاران زن و کودک از روسیه، قفقاز، آسیای مرکزی و اروپا را در خود جای داده بود. این بدین معناست که بیش از ۹۸ درصد خانواده‌های خارجی اردوگاه دیگر در آن حضور ندارند. شکاف ایجادشده میان گذشته نزدیک و حال مبهم، مسئله‌ای فراتر از ارقام ساده است.کاهش بی‌سابقه جمعیتدر سال‌های اخیر شمار زنان و کودکان خارجی حدود ۶۳۰۰ نفر از ۴۲ ملیت مختلف بود؛ جمعیتی با حساسیت سیاسی و امنیتی بالا، زیرا بسیاری از دولت‌های متبوع آنان از پذیرش دوباره‌شان خودداری می‌کردند. اکنون با کاهش به حدود ۲۰ خانواده (۱۰۰–۱۲۰ نفر)، با کاهش کم‌سابقه‌ای مواجه‌ایم که با بیانیه‌های رسمی یا بازگرداندن آشکار همراه نبوده است.بازگرداندن اتباع در سال‌های ۲۰۲۰–۲۰۲۳ معمولاً با اعلام رسمی و پوشش رسانه‌ای مرحله‌ای انجام می‌شد؛ مقایسه آن روند با کاهش ناگهانی اخیر، شکاف آماری کنونی را برجسته می‌کند.

سازوکار حقوقی و مدیریت اردوگاهاردوگاه الهول تحت مدیریت نیروهای محلی شمال‌شرق سوریه و با پشتیبانی ائتلاف بین‌المللی اداره می‌شد؛ چارچوبی که از نظر حقوقی نه کاملاً تابع دولت مرکزی سوریه بود و نه در نظام قضایی بین‌المللی مشخص. تغییرات متوالی در مدیریت، سطح امنیت و ثبت اتباع خارجی می‌تواند بخشی از شکاف آماری را توضیح دهد.سناریوهای جابه‌جاییعبارت «اردوگاه را ترک کرده‌اند» الزاماً به معنای بازگشت به کشورهای مبدأ نیست.